Gwiazdozbiór Strzelca
Strzelec (łac. Sagittarius, „Łucznik”) to gwiazdozbiór nieba południowego, najlepiej widoczny wieczorami w sierpniu. Najjaśniejszą gwiazdą gwiazdozbioru jest Kaus Australis (1,85 mag). Najjaśniejsze gwiazdy gwiazdozbioru tworzą asteryzm zwany Czajniczkiem. Gwiazdozbiór Strzelca zajmuje 867 stopni kwadratowych nieba i jest 15. pod względem wielkości spośród 88 gwiazdozbiorów.
Do swobodnego użytku – wystarczy podpis: Atlas of the Sky (constellationmap.org), CC BY 4.0 · Więcej
Umieść ten obraz na swojej stronie
Szczegółowa mapa gwiazdozbioru Strzelca
Najważniejsze dane
| Nazwa łacińska | Sagittarius (dopełniacz: Sagittarii) |
|---|---|
| Skrót | Sgr |
| Znaczenie | Łucznik |
| Powierzchnia | 867 stopni kwadratowych (15. miejsce na 88) |
| Położenie | rektascensja 19,2 h, deklinacja −28° |
| Widoczność | cały gwiazdozbiór widać na szerokościach od 45° N do 90° S |
| Najlepszy miesiąc | Sierpień (około 21:00) |
| Najjaśniejsza gwiazda | Kaus Australis |
| Gwiazdy jaśniejsze od 6 mag | 113 |
| Gwiazdy z nazwą IAU | 13 |
| Obiekty Messiera | M8, M17, M18, M20, M21, M22, M23, M24, M25, M28, M54, M55, M69, M70, M75 |
| Sąsiednie gwiazdozbiory | Orzeł, Koziorożec, Korona Południowa, Mikroskop, Wężownik, Skorpion, Tarcza, Wąż, Luneta |
Jak znaleźć gwiazdozbiór Strzelca
Na szerokości 40° N (Hiszpania, Włochy, USA, Japonia) w sierpniowe wieczory trzeba spojrzeć na południe: około 21:00 gwiazdozbiór Strzelca góruje na wysokości mniej więcej 22° nad południowym horyzontem. Na szerokości 35° S (Australia, RPA, Argentyna) góruje na północy, około 83° nad horyzontem. Dobrze widać go także miesiąc wcześniej i miesiąc później (w lipcu i we wrześniu) – góruje wtedy mniej więcej o dwie godziny później lub wcześniej.
Gwiazdozbiór Strzelca graniczy z gwiazdozbiorami Orła, Koziorożca, Korony Południowej, Mikroskopu, Wężownika, Skorpiona, Tarczy, Węża i Lunety.
Gwiazdy gwiazdozbioru Strzelca
Gwiazdozbiór Strzelca ma 113 gwiazd jaśniejszych od 6 magnitudo – granicy widoczności gołym okiem pod ciemnym niebem. Oto najjaśniejsze z nich:
| Gwiazda | Oznaczenie | Jasność (mag) | Typ widmowy | Odległość |
|---|---|---|---|---|
| Kaus Australis | ε Sagittarii | 1,85 | B9.5III | — |
| Nunki | σ Sagittarii | 2,02 | B2.5V | 228 lś |
| Ascella | ζ Sagittarii | 2,6 | A2III+A4IV | — |
| Kaus Media | δ Sagittarii | 2,7 | K3-IIIa* | 416 lś |
| Kaus Borealis | λ Sagittarii | 2,81 | K1+IIIb | 84 lś |
| Albaldah | π Sagittarii | 2,89 | F2II | 353 lś |
| Alnasl | γ2 Sagittarii | 2,99 | K0III | 106 lś |
| — | η Sagittarii | 3,11 | M3.5III | — |
| — | φ Sagittarii | 3,17 | B8III | — |
| — | τ Sagittarii | 3,32 | K1+IIIb | — |
| — | ξ2 Sagittarii | 3,51 | K1III | — |
| — | ο Sagittarii | 3,77 | G9IIIb | — |
Obiekty głębokiego nieba w gwiazdozbiorze Strzelca
W gwiazdozbiorze Strzelca leży 15 obiektów z katalogu Charlesa Messiera:
- Mgławica Laguna (M8): mgławica emisyjna, 6,0 mag
- Mgławica Omega (M17): mgławica emisyjna, 6,0 mag
- Messier 18 (M18): gromada otwarta, 6,9 mag
- Mgławica Trójlistna Koniczyna (M20): mgławica emisyjna, 6,3 mag
- Messier 21 (M21): gromada otwarta, 5,9 mag
- Messier 22 (M22): gromada kulista, 6,2 mag
- Messier 23 (M23): gromada otwarta, 5,5 mag
- Messier 24 (M24): obłok gwiazd, 4,6 mag
- Messier 25 (M25): gromada otwarta, 4,6 mag
- Messier 28 (M28): gromada kulista, 5,7 mag
- Messier 54 (M54): gromada kulista, 7,6 mag
- Messier 55 (M55): gromada kulista, 6,5 mag
- Messier 69 (M69): gromada kulista, 8,3 mag
- Messier 70 (M70): gromada kulista, 9,1 mag
- Messier 75 (M75): gromada kulista, 8,3 mag
Gwiazdozbiór Strzelca do druku: mapa i kształt figury
Czarno-biała wersja do wydruku i sam kształt gwiazdozbioru Strzelca bez podpisów – przydatne do szkolnych projektów, kart pracy i nauki rozpoznawania figury na niebie.
Historia
Strzelec to jeden z 48 gwiazdozbiorów opisanych przez Ptolemeusza w Almageście (II wiek n.e.). Oficjalne granice gwiazdozbioru wyznaczył Eugène Delporte dla Międzynarodowej Unii Astronomicznej w 1930 roku.
Pytania o gwiazdozbiór Strzelca
Jaka jest najjaśniejsza gwiazda gwiazdozbioru Strzelca?
Kaus Australis – gwiazda o jasności 1,85 mag.
Kiedy widać gwiazdozbiór Strzelca?
Gwiazdozbiór Strzelca najlepiej widać wieczorami w sierpniu. W całości jest widoczny na szerokościach geograficznych od 45° N do 90° S.
Ile gwiazd ma gwiazdozbiór Strzelca?
Gwiazdozbiór Strzelca ma 113 gwiazd jaśniejszych od 6 magnitudo, widocznych gołym okiem pod ciemnym niebem; 13 z nich ma oficjalne nazwy IAU.
Co oznacza łacińska nazwa Sagittarius?
Łacińska nazwa Sagittarius oznacza „Łucznik”. Skrót gwiazdozbioru to Sgr, a łaciński dopełniacz, używany w nazwach gwiazd takich jak ε Sagittarii, to Sagittarii.
