Gwiazdozbiór Rzeźbiarza

Rzeźbiarz (łac. Sculptor) to gwiazdozbiór nieba południowego, najlepiej widoczny wieczorami w listopadzie. Najjaśniejszą gwiazdą gwiazdozbioru jest α Sculptoris (4,31 mag). Gwiazdozbiór Rzeźbiarza zajmuje 475 stopni kwadratowych nieba i jest 36. pod względem wielkości spośród 88 gwiazdozbiorów.

Aktualizacja: 2026-11-01

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza: główne gwiazdy połączone liniami — Kształt gwiazdozbioru Rzeźbiarza: jaśniejsze gwiazdy połączone liniami tradycyjnej figury.

Do swobodnego użytku – wystarczy podpis: Atlas of the Sky (constellationmap.org), CC BY 4.0 · Więcej

Umieść ten obraz na swojej stronie

Wklej ten kod HTML na swoją stronę. Wyświetla obraz i podaje źródło, tak jak wymaga tego licencja.

<a href="https://constellationmap.org/pl/gwiazdozbiory/rzezbiarz/"><img src="https://constellationmap.org/pl/img/gwiazdozbiory/gwiazdozbior-rzezbiarza.png" alt="Gwiazdozbiór Rzeźbiarza: główne gwiazdy połączone liniami" width="800" height="800" loading="lazy"></a>
<br><small><a href="https://constellationmap.org/pl/gwiazdozbiory/rzezbiarz/">Gwiazdozbiór Rzeźbiarza</a> · Atlas of the Sky (constellationmap.org), <a href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/">CC BY 4.0</a></small>

Szczegółowa mapa gwiazdozbioru Rzeźbiarza

Mapa nieba gwiazdozbioru Rzeźbiarza z liniami łączącymi gwiazdy, podpisanymi najjaśniejszymi gwiazdami (litery greckie), granicą IAU i sąsiednimi gwiazdozbiorami — Mapa gwiazdozbioru Rzeźbiarza: linie łączą gwiazdy tradycyjnej figury, linia przerywana to oficjalna granica IAU. Najjaśniejsze gwiazdy oznaczono nazwami i literami greckimi.

Najważniejsze dane

Nazwa łacińska	Sculptor (dopełniacz: Sculptoris)
Skrót	Scl
Znaczenie	Rzeźbiarz
Powierzchnia	475 stopni kwadratowych (36. miejsce na 88)
Położenie	rektascensja 0,4 h, deklinacja −32°
Widoczność	cały gwiazdozbiór widać na szerokościach od 51° N do 90° S
Najlepszy miesiąc	Listopad (około 21:00)
Najjaśniejsza gwiazda	α Sculptoris
Gwiazdy jaśniejsze od 6 mag	34
Gwiazdy z nazwą IAU	brak
Obiekty Messiera	brak
Sąsiednie gwiazdozbiory	Wodnik, Wieloryb, Piec, Żuraw, Feniks, Ryba Południowa

Źródła: pozycje, jasności i barwy gwiazd z Yale Bright Star Catalogue; granice gwiazdozbiorów i nazwy gwiazd według IAU; powierzchnie i odległości z bazy Wikidata; figury gwiazdozbiorów według M. van der Sluysa. Jak powstają mapy.

Jak znaleźć gwiazdozbiór Rzeźbiarza

Na szerokości 40° N (Hiszpania, Włochy, USA, Japonia) w listopadowe wieczory trzeba spojrzeć na południe: około 21:00 gwiazdozbiór Rzeźbiarza góruje na wysokości mniej więcej 18° nad południowym horyzontem. Na szerokości 35° S (Australia, RPA, Argentyna) góruje na północy, około 87° nad horyzontem. Dobrze widać go także miesiąc wcześniej i miesiąc później (w październiku i w grudniu) – góruje wtedy mniej więcej o dwie godziny później lub wcześniej.

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza graniczy z gwiazdozbiorami Wodnika, Wieloryba, Pieca, Żurawia, Feniksa i Ryby Południowej.

Położenie gwiazdozbioru Rzeźbiarza na nocnym niebie wśród sąsiednich gwiazdozbiorów: Wodnik, Wieloryb, Piec, Żuraw, Feniks i Ryba Południowa — Gwiazdozbiór Rzeźbiarza (wyróżniony) wśród sąsiednich gwiazdozbiorów. Jasne gwiazdy podpisano dla łatwiejszej orientacji.

Gwiazdy gwiazdozbioru Rzeźbiarza

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza ma 34 gwiazdy jaśniejsze od 6 magnitudo – granicy widoczności gołym okiem pod ciemnym niebem. Oto najjaśniejsze z nich:

Gwiazda	Oznaczenie	Jasność (mag)	Typ widmowy	Odległość
—	α Sculptoris	4,31	B7IIIp	—
—	β Sculptoris	4,37	B9.5IVpHgMnEu	—
—	γ Sculptoris	4,41	K1III	—

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza do druku: mapa i kształt figury

Czarno-biała wersja do wydruku i sam kształt gwiazdozbioru Rzeźbiarza bez podpisów – przydatne do szkolnych projektów, kart pracy i nauki rozpoznawania figury na niebie.

Czarno-biała mapa gwiazdozbioru Rzeźbiarza do druku, z nazwami gwiazd, liniami i granicami

Kształt gwiazdozbioru Rzeźbiarza: sama figura z liniami, bez podpisów

Historia

Rzeźbiarz to gwiazdozbiór wprowadzony przez francuskiego astronoma Nicolasa-Louisa de Lacaille’a, który w latach 1751–1752 sporządził mapę nieba południowego z Przylądka Dobrej Nadziei. Oficjalne granice gwiazdozbioru wyznaczył Eugène Delporte dla Międzynarodowej Unii Astronomicznej w 1930 roku.

Pytania o gwiazdozbiór Rzeźbiarza

Jaka jest najjaśniejsza gwiazda gwiazdozbioru Rzeźbiarza?

α Sculptoris – gwiazda o jasności 4,31 mag.

Kiedy widać gwiazdozbiór Rzeźbiarza?

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza najlepiej widać wieczorami w listopadzie. W całości jest widoczny na szerokościach geograficznych od 51° N do 90° S.

Ile gwiazd ma gwiazdozbiór Rzeźbiarza?

Gwiazdozbiór Rzeźbiarza ma 34 gwiazdy jaśniejsze od 6 magnitudo, widoczne gołym okiem pod ciemnym niebem; żadna z nich nie ma oficjalnej nazwy IAU.

Co oznacza łacińska nazwa Sculptor?

Łacińska nazwa Sculptor oznacza „Rzeźbiarz”. Skrót gwiazdozbioru to Scl, a łaciński dopełniacz, używany w nazwach gwiazd takich jak α Sculptoris, to Sculptoris.