Irmak Takımyıldızı

Irmak (Latince Eridanus), güney gökyüzünde yer alan bir takımyıldızdır ve en iyi aralık akşamlarında görülür. En parlak yıldızı, 0,46 kadir parlaklığındaki Achernar'dır. Irmak, 1.138 kare derecelik alanıyla 88 takımyıldız arasında büyüklükte 6. sıradadır.

Güncelleme:

Irmak takımyıldızı: çizgilerle birleştirilmiş ana yıldızlar (Achernar, Cursa, Zaurak ve Acamar)
Irmak takımyıldızının şekli: en parlak yıldızlar geleneksel figürle birleştirilmiştir.

Kaynak gösterilerek ücretsiz kullanılabilir: Atlas of the Sky (constellationmap.org), CC BY 4.0 · Ayrıntılar

Bu görseli web sitenize ekleyin

Bu HTML kodunu sayfanıza yapıştırın. Görsel, lisansın gerektirdiği kaynak bilgisiyle birlikte görünür.

Irmak takımyıldızının ayrıntılı yıldız haritası

Irmak takımyıldızı yıldız haritası: yıldızları birleştiren çizgiler, adları yazılı en parlak yıldızlar (Achernar, Cursa, Zaurak ve Acamar), IAU sınırı ve komşu takımyıldızlar
Irmak haritası: çizgiler geleneksel figürün yıldızlarını birleştirir, kesikli çizgi resmî IAU sınırını gösterir. En parlak yıldızlar adları ve Yunan harfleriyle işaretlenmiştir.

Temel bilgiler

Latince adıEridanus (genitif: Eridani)
KısaltmaEri
AnlamıIrmak
Alan1.138 kare derece (88 takımyıldız içinde 6.)
Konumsağ açıklık 3,6 sa, dik açıklık −29°
Görülebildiği enlemler32° K ile 90° G arası (takımyıldızın tamamı)
En iyi ayAralık (saat 21.00 civarında)
En parlak yıldızAchernar
6. kadirden parlak yıldızlar131
Adı olan yıldızlar (IAU)14
Messier cisimleriyok
KomşularıÇelik Kalem, Balina, Fırın, Saat, Küçük Su Yılanı, Tavşan, Orion, Anka, Boğa

Kaynaklar: yıldızların konumları, parlaklıkları ve renkleri Yale Parlak Yıldız Kataloğu’ndan; takımyıldız sınırları ve yıldız adları IAU’dan; alanlar ve uzaklıklar Wikidata’dan; takımyıldız figürleri M. van der Sluys’tan. Haritalar nasıl hazırlanıyor.

Irmak takımyıldızı nasıl bulunur?

40° kuzey enleminden (Türkiye, Güney Avrupa, ABD, Japonya) bakıldığında aralık akşamlarında güney yönüne bakın: Irmak, saat 21.00 civarında güney ufkunun yaklaşık 21° üzerinde en yüksek konumuna ulaşır. 35° güney enleminden (Avustralya, Güney Afrika, Arjantin) bakıldığında ise kuzey yönünde, ufkun yaklaşık 84° üzerinde en yüksek konumuna ulaşır. Önceki ve sonraki aylar (kasım ve ocak) da uygundur: takımyıldız o aylarda en yüksek konumuna birkaç saat daha geç ya da daha erken ulaşır.

Irmak'ın komşu takımyıldızları: Çelik Kalem, Balina, Fırın, Saat, Küçük Su Yılanı, Tavşan, Orion, Anka ve Boğa.

Irmak takımyıldızının gece gökyüzündeki yeri; komşuları Çelik Kalem, Balina, Fırın, Saat, Küçük Su Yılanı, Tavşan, Orion, Anka ve Boğa ile birlikte
Irmak (vurgulu) ve komşu takımyıldızlar. Yön bulmayı kolaylaştırmak için parlak yıldızların adları yazılmıştır.

Irmak'ın yıldızları

Irmak takımyıldızında, karanlık bir gökyüzünde çıplak gözle görülebilme sınırı olan 6. kadirden daha parlak 131 yıldız bulunur. En parlakları şunlardır:

YıldızKatalog adıKadirTayf türüUzaklık
Achernarα Eridani0,46B3Vpe144 ışık yılı
Cursaβ Eridani2,79A3III90 ışık yılı
Zaurakγ Eridani2,95M0.5IIICa-1Cr-1192 ışık yılı
Acamarθ1 Eridani3,24A4III—
Ranaδ Eridani3,54K0+IV30 ışık yılı
—φ Eridani3,56B8V-IV—
—υ4 Eridani3,56B9V—
—τ4 Eridani3,69M3.5IIIaCa-1—
—χ Eridani3,7G8IIIbCNIV—
Ranε Eridani3,73K2V11 ışık yılı
Theeminυ2 Eridani3,82G8IIIa211 ışık yılı
Sceptrum53 Eridani3,87K2IIIb116 ışık yılı

Yazdırılabilir Irmak haritası ve şekli

Yazdırmak için siyah-beyaz bir sürüm ve Irmak'ın yalın bir şekil çizimi: okul ödevleri, çalışma kâğıtları ve takımyıldızın şeklini tanımayı öğrenmek için kullanışlıdır.

Irmak takımyıldızının yıldız adları, çizgileri ve sınırıyla yazdırılabilir siyah-beyaz haritası
İndir:PNGPDF
Irmak takımyıldızı şekli: etiketsiz, yalnızca Irmak'ın yıldızları ve çizgileri
İndir:PNG

Tarihçe

Irmak, Batlamyus'un Almagest'te (MS 2. yüzyıl) sıraladığı 48 takımyıldızdan biridir. Resmî sınırları 1930'da Uluslararası Astronomi Birliği (IAU) adına Eugène Delporte tarafından çizilmiştir.

Irmak takımyıldızı hakkında sorular

Irmak'ın en parlak yıldızı hangisidir?

Irmak'ın en parlak yıldızı Achernar'dır: parlaklığı 0,46 kadirdir ve Dünya'dan yaklaşık 144 ışık yılı uzaklıktadır.

Irmak takımyıldızı ne zaman görülür?

Irmak en iyi aralık akşamlarında görülür. Takımyıldızın tamamı 32° K ile 90° G arasındaki enlemlerden görülebilir.

Irmak takımyıldızında kaç yıldız var?

Irmak takımyıldızında 6. kadirden parlak, yani karanlık bir gökyüzünde çıplak gözle görülebilen 131 yıldız vardır; bunlardan 14 tanesinin resmî IAU adı vardır.

Irmak'ın Latince adı ne anlama gelir?

Latince adı Eridanus, “ırmak” anlamına gelir. Kısaltması Eri; α Eridani gibi yıldız adlarında kullanılan genitif hâli ise Eridani'dir.

Komşu takımyıldızlar

Bu sayfadaki bir hatayı bildirin